Sağlıklı Bir Gebelik İçin Nasıl Plan Yapar ve Hazırlanırsınız?

Hamile kalmak, hayatınızdaki en heyecan verici ve önemli kararlardan biridir. Bu sürece hem fiziksel hem de zihinsel olarak hazırlanmak, sağlıklı bir gebelik geçirmenin ve sağlıklı bir bebek dünyaya getirmenin anahtarıdır. İşte sağlıklı bir gebeliğe hazırlanmak için atabileceğiniz adımlar ve dikkat etmeniz gereken önemli noktalar.

Hamile Kalmadan Önce Doktora Görünmeli miyim?

Evet. Hamile kalmaya başlamadan önce doktorunuza veya hemşirenize bir "gebelik öncesi kontrol" için görünmeniz önemlidir. Size gebeliğinizi etkileyebilecek şeyler hakkında sorular soracaklardır. Örneğin, diyetiniz, yaşam tarzınız, doğum kontrol kullanımınız, geçmiş gebelikleriniz ve ilaçlarınız hakkında bilgi almak isteyebilirler. Ayrıca sahip olduğunuz veya ailenizde görülen herhangi bir sağlık durumu hakkında da soru sorabilirler.

Gebeliğinizin mümkün olduğunca sağlıklı geçmesini sağlamak için yapabileceğiniz birkaç şey vardır. Mümkünse, hamile kalmaya çalışmadan önce bunları yapın:

• Aldığınız tüm ilaçlar veya bitkisel takviyeler hakkında doktorunuzla veya hemşirenizle konuşun. Herhangi bir değişiklik yapmanız gerekip gerekmediğini size söyleyebilirler.
• Aşılarınızın güncel olup olmadığını tartışın.
• İçinde folik asit (folat olarak da adlandırılır) bulunan bir multivitamin almaya başlayın.
• Hangi yiyeceklerden kaçınmanız gerektiğini ve hangi yiyeceklerin en iyi olduğunu öğrenin.
• Sigara içmeyi, alkol almayı veya doktorunuz tarafından reçete edilmemiş ilaçları kullanmayı bırakın.
• Aşağıdaki durumlarda sizin ve bebeğiniz için riskleri anlayın:
• Herhangi bir tıbbi rahatsızlığınız varsa.
• Ailenizde veya partnerinizin ailesinde genetik hastalıklar varsa.
• Evinizde veya işyerinizde zararlı madde olup olmadığını tartışın.
• Sağlıklı bir kiloyu korumaya çalışın.

Bu konuların her biri aşağıda daha detaylı açıklanmıştır.

İlaçlarınızın Güvenli Olup Olmadığını Sorun

Eğer herhangi bir ilaç, takviye veya bitkisel ürün kullanıyorsanız, hamileyken veya hamile kalmaya çalışırken bunları almaya devam etmenin güvenli olup olmadığını doktorunuza sorun. Bazı ilaçların vücudunuzdan tamamen atılması uzun zaman alabilir, bu yüzden önceden planlama yapmak önemlidir. Bazı durumlarda, doktorunuz veya hemşireniz, bebek için daha güvenli olan farklı ilaçlara geçmenizi isteyecektir.

Bazı ilaçları aniden bırakmak zararlı olabilir. Doktorunuzun veya hemşirenizin dozunuzu yavaşça azaltması gerekebilir. Bu, özellikle nöbetleri, yüksek tansiyonu, lupusu veya romatoid artriti tedavi etmek için kullanılan belirli ilaçları alıyorsanız önemlidir.

Herhangi Bir Aşıya İhtiyacınız Olup Olmadığını Kontrol Edin

Hamile kalmayı düşünüyorsanız, aşılarınızın güncel olması önemlidir. Buna kızamık, kabakulak, kızamıkçık, tetanoz, difteri, çocuk felci, suçiçeği (varisella olarak da adlandırılır) ve muhtemelen hepatit aşıları dahildir. Birçok kişi bu aşıları çocukken yaptırmıştır. Yine de, ihtiyacınız olan tüm aşıları yaptırıp yaptırmadığınızı kontrol etmek önemlidir. Yaptırmadıysanız, aşıların koruduğu hastalıklara yakalanabilirsiniz, bu da sizin veya bebeğiniz için sorunlara neden olabilir. Ayrıca COVID-19 aşısı ve her yıl grip aşısı olmak da önemlidir.

Bazı aşılar hamilelik sırasında veya hamilelikten önceki ay içinde yapılamaz. Bu aşıları hamile kalmaya çalışmadan bir aydan daha uzun süre önce yaptırmanız önemlidir.

Multivitamin Almaya Başlayın

Hamile kalmayı düşünüyorsanız, her gün bir "prenatal" multivitamin alın. İçinde en az 400 mikrogram folik asit bulunmalıdır. Bu, bebeğin doğabileceği bazı sorunları önlemeye yardımcı olur. Multivitamin almaya, hamile kalmaya çalışmadan en az bir ay önce başlayın. Bunun nedeni, hamile olduğunuzu öğrendiğinizde bebeğinizin omurgasının ve sinir sisteminin normal şekilde gelişmek için folik asit ve diğer vitaminlere ihtiyaç duyan birçok vücut parçasını zaten oluşturmuş olmasıdır.

Hamilelik sırasında herhangi bir vitaminden, özellikle de A vitamininden çok fazla almayın. Almayı planladığınız vitaminleri doktorunuza veya hemşirenize gösterin. Dozların sizin ve bebeğiniz için güvenli olduğundan emin olabilirler.

Diyetinizi Kontrol Edin

Genel olarak, bol miktarda meyve, sebze ve tam tahıl içeren dengeli bir diyet uygulamaya çalışın.

Bazı yiyecekler hamilelik sırasında yemek için güvenli değildir. Hamile kalmaya çalışıyorsanız, bu ipuçları güvende kalmanıza yardımcı olabilir:

• Çiğ veya az pişmiş et yemeyin. Köpek balığı, kılıç balığı, kral uskumru veya kiremit balığı gibi yüksek cıva içerebilecek balıklardan kaçının. Yerel nehirlerde ve göllerde yakalanan balıkların güvenliği hakkında doktorunuza veya hemşirenize danışın.
• Günde 1 veya 2 fincandan fazla kahve içmeyerek tükettiğiniz kafein miktarını sınırlayın. Çay ve kola da kafein içerir, ancak genellikle kahve kadar değildir.
• Sizi hasta edebilecek yiyeceklerdeki mikroplardan kaçının. Yiyecek hazırlamadan veya dokunmadan önce ellerinizi sabun ve suyla iyice yıkayın. Meyve ve sebzeleri yemeden önce yıkayın veya soyun. Hamile kişilerin ayrıca mikrop taşıyabilecek belirli yiyeceklerden kaçınmaları gerekir. Bunlar arasında şarküteri ürünleri ve pastörize edilmemiş süt, peynir veya meyve suyu bulunur.

Sigara İçmeyi, Alkol Kullanımını ve Yasa Dışı Madde Kullanımını Bırakın

Sigara içiyorsanız, alkol kullanıyorsanız veya doktorunuz tarafından reçete edilmemiş ilaçları kullanıyorsanız, şimdi daha da önemli olmak üzere bunları bırakmanız çok önemlidir. Hamilelik sırasında bu maddelerin az miktarı bile bir bebeğe zarar verebilir. Buna elektronik sigaralar ("vaping") ve esrar da dahildir.

Sadece hamile olduğunuzu öğrendiğiniz anda bırakmak yeterli değildir. O zamana kadar bebek zaten oluşmaya başlamış olabilir ve sigara, alkol veya uyuşturucudan zarar görebilir. Bırakmak için yardıma ihtiyacınız varsa, doktorunuzla veya hemşirenizle konuşun. Yardımcı olabilecek tedaviler vardır.

Riskler Hakkında Soru Sorun

Aşağıdaki durumlarda sizin ve bebeğiniz için risklerin neler olabileceğini doktorunuza sorun:

• Herhangi bir tıbbi rahatsızlığınız varsa: Tıbbi bir probleminiz varsa, hamilelik sırasında sizin veya bebeğiniz için sorunlara neden olabilir. Belirli tıbbi rahatsızlıkları olan kişilerin, hamile kalmadan önce durumlarını kontrol altına almak için doktorlarıyla birlikte çalışmaları gerekir. Buna diyabet, yüksek tansiyon, astım, tiroid rahatsızlıkları, nöbet bozuklukları, HIV enfeksiyonu ve diğer sorunları olan kişiler dahildir. Bu rahatsızlıklardan birine sahipseniz ve iyi kontrol altında değilse, hamilelik sırasında hem sizin hem de bebeğiniz için sorunlara neden olabilir.
• Sizin veya partnerinizin aile geçmişinde tıbbi bir rahatsızlık varsa: Sizin veya partnerinizin bebeğinize geçebilecek bir rahatsızlığın aile geçmişi varsa, doktorunuz genetik danışmanlık önerebilir. Genetik danışmanlık, bebeğinizin de bu rahatsızlığa sahip olma olasılığını anlamanıza yardımcı olabilir. Bir genetik danışman, bebeğinizde genetik bir sorun olması durumunda seçenekleriniz hakkında da sizinle konuşabilir.

Evinizi ve İşyerinizi Zararlı Maddeler Açısından Kontrol Edin

İnsanların evlerinde veya işyerlerinde doğmamış bir bebeğe zarar verebilecek kimyasallar veya maddeler bulunabilir. Bu maddelerle uğraşmak bazen karmaşık ve zaman alıcı olabilir, bu yüzden önceden planlama yapmak önemlidir. Örneğin, 1978'den önce inşa edilmiş evlerde yaşayan kişiler genellikle duvarlarında veya ahşap işlerinde kurşunlu boyaya sahiptir. Bu boyadan çıkan döküntülerdeki veya tozdaki kurşun bir bebeğe zarar verebilir. Doktorunuza veya hemşirenize, çevrenizdeki kurşun ve diğer zararlı maddelerle nasıl başa çıkacağınızı sorun.

Sağlıklı Bir Kiloyu Korumaya Çalışın

Çok az veya çok fazla kilo, hamile kalmayı zorlaştırabilir ve gebelik sırasında sorunlara yol açabilir. Hamile kalmaya çalışmadan önce sağlıklı bir kiloya ulaşmaya çalışın.

Partnerim Bir Şey Yapabilir mi?

Evet. Partnerinizin yapabileceği bazı şeyler şunlardır:

• Sigara içmeyi ve uyuşturucu kullanmayı bırakmalı ve alkolü sınırlamalıdır. Doktor veya hemşire, onların sağlığı ve tıbbi geçmişleri hakkında da soru sorabilir.
• Partnerinizin sizi desteklemesi yardımcı olabilir. Örneğin, sizinle birlikte diyetlerinde sağlıklı değişiklikler yapabilirler.
• Hamile kalmaya hazır olduğunuzda, doktorunuz veya hemşireniz şansınızı nasıl artıracağınız hakkında sizinle konuşabilir. Hamileliğin cinsel ilişki yoluyla gerçekleşmesi için partnerinizin sperminin yumurtanızı döllemesi gerekir. Aylık döngünüzün belirli zamanlarında cinsel ilişkiye girmek hamilelik şansını artırabilir. Partnerinizin spermlerinin mümkün olduğunca sağlıklı olduğundan emin olmak için her 2 veya 3 günde bir cinsel ilişkiye girmek ve bu zamanlar arasında boşalmaktan kaçınmak da yardımcı olabilir.

Eğer erkek bir partneriniz yoksa ve başka bir yolla hamile kalmayı planlıyorsanız (örneğin, sperm donörü ile), partnerinizin, ailenizin veya arkadaşlarınızın desteğini almak yine de faydalı olabilir. Destek hissetmiyorsanız veya ilişkilerinizle mücadele ediyorsanız veya kendinizi herhangi bir şekilde güvende hissetmiyorsanız, doktorunuzla veya hemşirenizle konuşun. Size yardımcı olabilirler.