Lupus ve Hamilelik: Sağlıklı Bir Gelecek İçin Rehber

Lupus gibi kronik bir otoimmün hastalığı olan kişiler için hamilelik süreci, özel bir dikkat ve planlama gerektirebilir. Ancak iyi bir tıbbi takip ve doğru yönetimle, lupuslu kişilerin sağlıklı gebelikler geçirmesi mümkündür. Bu blog yazısı, lupus ve hamilelik arasındaki ilişkiyi, dikkat edilmesi gerekenleri, olası riskleri ve tedavi yaklaşımlarını detaylandırmaktadır.

Lupuslu Kişiler Sağlıklı Gebelikler Geçirebilir mi?

Evet. Ancak lupusu olan kişilerin hamilelik sırasında sorun yaşama olasılığı, olmayanlara göre daha yüksektir.

Lupusunuz varsa, sorun olasılığını azaltmak için hamilelikten önce ve hamilelik sırasında doktorlarınızla yakın çalışın. Lupusunuz en az 6 ay kontrol altında tutulmadan hamile kalmaya çalışmamalısınız.

Hamile Kalmaya Çalışmadan Önce Ne Yapmalıyım?

Hamile kalmaya çalışmadan önce doktorlarınızla konuşmanız çok önemlidir. Bir kadın doğum uzmanı (hamilelik sırasında kişilere bakan doktor), romatologunuz (lupusunuzla ilgilenen doktor) ve aile hekiminizle görüşmeniz gerekecektir.

Doktorlarınız, aldığınız ilaçların hamilelik sırasında güvenli olduğundan emin olabilirler. Ayrıca, lupusunuzun kontrol altında olduğundan ve hamilelik sırasında sizi veya bebeği etkileyebilecek herhangi bir tıbbi sorununuz olmadığından emin olmak için bazı testler yapacaklardır.

Bazı lupus ilaçları gelişmekte olan bir bebek için çok tehlikelidir ve doğum kusurları dahil ciddi sorunlara neden olabilir. Bu ilaçlardan herhangi birini kullanıyorsanız, hamile kalmadan önce bunları bırakmak için doktorunuzla çalışmanız gerekecektir:

• Mikofenolat mofetil (marka adları: CellCept, Myfortic) – Hamile kalmaya çalışmadan en az 6 ay önce bu ilacı bırakmalı veya hamilelik sırasında güvenli olan başka bir ilaca geçmelisiniz. Bu, doktorunuzun lupusunuzun kontrol altında olduğundan emin olması içindir.
• Siklofosfamid (örnek marka adı: Cytoxan) – Hamile kalmaya çalışmadan en az 3 ay önce bu ilacı bırakmalı veya hamilelik sırasında güvenli olan başka bir ilaca geçmelisiniz. Bu, doktorunuzun lupusunuzun kontrol altında olduğundan emin olması içindir.
• Metotreksat (örnek marka adları: Rheumatrex, Trexall) – Hamile kalmaya çalışmadan en az 1 ay önce (3 ay daha da iyidir) bırakın.

Bu ilaçlardan herhangi birini alırken hamile kalırsanız, hemen doktorlarınıza bildirin. Doktorlarınız, aldığınız diğer ilaçları bırakıp bırakmayacağınıza (veya değiştireceğinize) karar vermenize yardımcı olacaktır. Bebeğinizin normal geliştiğinden emin olmak için testler önerebilirler.

Ayrıca, hamile kalmaya çalışmadan önce herkesin atması gereken adımlar da vardır. Bunlar, vitamin almak ve sigara, alkol ve belirli yiyeceklerden kaçınmak gibi şeyleri içerir. Doktorunuz veya hemşireniz, genel gebelik planlaması hakkında sizinle daha fazla konuşabilir.

Lupus Hamileliğimi ve Bebeğimi Nasıl Etkileyecek?

Bazı kişiler için lupus, aşağıdaki riskleri artırır:

• Preeklampsi: Bu, hamilelik sırasında ortaya çıkabilen ciddi bir durumdur. Preeklampsisi olan kişilerde yüksek tansiyon ve idrarda çok fazla protein bulunur. Durum, bebeğin büyümesinde sorunlara neden olabilir.
• "Prematüre" bir bebek doğurmak (bebeğin gebeliğin 37. haftasından önce doğması)
• Normalden daha küçük bir bebeğe sahip olmak
• Gebeliğin 10. haftasından sonra fetüsün ölmesi ("fetüs", bir bebek doğmadan önceki adıdır)

Lupusunuz olması, bebeğinizin aşağıdakilere sahip olma riskini artırabilir:

• "Yenidoğan lupusu": Bu hastalık bazen annede belirli bir tür antikor (kandaki proteinler) olduğunda ortaya çıkabilir. Lupusu olan herkes bu antikorlara sahip değildir. Doktorunuz kanınızı bu antikorlar için test edebilir. Bazen yenidoğan lupusu, bebeğin kalp sorunları yaşamasına neden olabilir, ancak bu nadirdir.
• Öğrenme güçlükleri: Bazı araştırmalar, lupuslu annelerin çocuklarının öğrenme güçlüğü yaşama riskinin biraz daha yüksek olduğunu göstermektedir.

Hamilelik sırasında sorun riskini, doktorlarınızı sık sık görerek ve yanlış olduğunu düşündüğünüz herhangi bir şey olursa onlara söyleyerek azaltabilirsiniz. Doktorlarınız, hamileliğiniz boyunca herhangi bir sorunu kontrol etmek için testler yapacaklardır.

İlaçlarım Hamileliğimi veya Bebeğimi Nasıl Etkileyecek?

Bazı lupus ilaçları doğmamış bebeğe zarar verebilir.

Diğer ilaçlar ise, ihtiyaç duyulursa hamilelik sırasında güvenlidir, ancak sadece belirli zamanlarda veya belirli miktarlarda:

• NSAİİ'ler (nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar): Bunlar, ibuprofen (örnek marka adları: Advil, Motrin), naproksen (örnek marka adı: Aleve) ve aspirin gibi ilaçları içerir. Hamileliğin bazı zamanlarında güvenle kullanılabilirler, ancak diğer zamanlarda kullanılamazlar.
• Prednizon gibi steroidler: Bunlar, hamilelik sırasında düşük dozlarda oldukça güvenlidir.

Başka güvenli ilaçlar da vardır. Doktorlarınız, bebeğinize zarar vermeden lupus semptomlarınızı en iyi şekilde nasıl tedavi edeceğinize karar vermenize yardımcı olabilirler.

Aldığınız tüm ilaçlar hakkında doktorlarınızla konuşun ve talimatlarına dikkatle uyun. Doktorlarınızla konuşmadan yeni bir ilaç, takviye veya bitkisel ilaç kullanmaya başlamayın.

Hamilelik Lupus Belirtilerimi Etkileyecek mi?

Etkileyebilir. Lupusu olan bazı kişiler, hamilelik sırasında belirtilerinin kötüleştiğini fark ederler. Ancak hamileliğin gerçekten belirtileri kötüleştirip kötüleştirmediği net değildir. Hamile kaldığınızda belirtileriniz kontrol altında değilse, hamileliğiniz sırasında kötüleşme olasılıkları daha yüksek olacaktır.

Bazı normal hamilelik belirtileri, lupus belirtilerine benzer. Bunlar şunları içerir:

• Yorgun hissetme
• Ellerde, ayaklarda veya ayak bileklerinde şişlik
• Eklem ağrısı
• Nefes almada zorluk
• Ellerde uyuşma veya ağrı
• Yüzdeki cildin koyulaşması

Lupusu olan bazı kişiler, doğum yaptıktan sonra belirtilerinin kötüleştiğini fark ederler. Bu, hamile kaldığınızda belirtileriniz kontrol altında değilse, kontrol altındaysa olduğundan daha olasıdır.

Emzirebilecek miyim?

Evet. Ancak emzirirken belirli ilaçlardan kaçınmanız gerekecektir. Bunun nedeni, bazı lupus ilaçlarının anne sütüne geçebilmesi ve bebeğe zarar verebilmesidir.

Emzirmek istiyorsanız, doktorlarınızla konuşun. Hangi ilaçları alabileceğinizi ve hangilerinden kaçınmanız gerektiğini size söyleyebilirler. Hamilelik sırasında güvenli olmayan çoğu ilaç, emzirme sırasında da güvenli değildir. Lupusunuzu kontrol etmek için bu ilaçlara ihtiyacınız varsa, emzirmeyi bırakmanız gerekebilir.

Lupusunuz varsa ve hamilelik planlıyorsanız, erken ve kapsamlı bir tıbbi planlama, hem sizin hem de bebeğinizin sağlığı için en iyi sonucu sağlayacaktır. Doktorlarınızla açık ve dürüst bir iletişim kurmak, bu süreçte atılabilecek en önemli adımdır.